Kp-index en noorderlicht
De Kp-index meet van 0 tot 9 hoe onrustig het magnetisch veld van de aarde is. Hoe hoger de Kp, hoe verder het noorderlicht naar het zuiden zichtbaar is. De Amerikaanse NOAA deelt geomagnetische stormen in van G1 (Kp 5) tot G5 (Kp 9).
| Kp | NOAA | Storm | In de Benelux |
|---|---|---|---|
| 0–3 | – | Rustig | Geen noorderlicht in de Benelux. |
| 4 | – | Onrustig | Hooguit in Noord-Scandinavië en Schotland. |
| 5 | G1 | Kleine storm | Soms op een foto, heel laag aan de noordhorizon in Noord-Nederland, bij een donkere lucht. |
| 6 | G2 | Matige storm | Vaak op foto aan de noordhorizon in Nederland; met het blote oog alleen een vage gloed. |
| 7 | G3 | Sterke storm | Goede kans in heel Nederland en Vlaanderen, op foto zeker, met het oog soms kleurige pilaren. |
| 8 | G4 | Zware storm | Goed zichtbaar, ook hoog aan de hemel en vanuit België (zoals op 10 oktober 2024). |
| 9 | G5 | Extreme storm | Uitzonderlijk: noorderlicht recht boven je hoofd, zelfs in Zuid-Europa (zoals op 10 mei 2024). |
In Nederland en België heb je meestal minstens Kp 6 nodig, en een donkere plek met vrij zicht op het noorden. Een camera ziet veel meer dan je ogen: wat met het blote oog een grijze gloed is, wordt op een foto van een paar seconden groen en paars.
Veelgestelde vragen
Is de Kp-index genoeg om noorderlicht te voorspellen?
Niet helemaal. De Kp is een gemiddelde over drie uur en wereldwijd. Kijk ook naar de Bz (de richting van het magnetisch veld van de zonnewind): een sterk negatieve Bz, onder de -10 nT, geeft de beste kans.
Hoe fotografeer je het noorderlicht?
Zet je camera op een statief, kies een groothoeklens met een groot diafragma (f/1,8 tot f/2,8), ISO 1600 tot 3200 en een sluitertijd van 5 tot 15 seconden. Stel scherp op oneindig, op een ster of een ver licht.
Wanneer was het noorderlicht voor het laatst goed te zien?
In 2024 rond het zonnemaximum zelfs een paar keer: op 10 mei (G5) en 10 oktober (G4) was het in heel Nederland en België met het blote oog te zien.