Wolkenbasis berekenen
Stijgt lucht op, dan koelt ze af met ongeveer 1 °C per 100 meter, terwijl het dauwpunt maar met ongeveer 0,2 °C per 100 meter daalt. Op de hoogte waar ze elkaar ontmoeten, condenseert de waterdamp: daar begint de wolk. Dat geeft de vuistregel: het verschil tussen temperatuur en dauwpunt keer 125 meter.
Dit geldt voor stapelwolken die ontstaan uit lucht van aan de grond, zoals op een zonnige middag: het condensatieniveau (LCL). Hogere bewolking van een front heeft een andere oorsprong.
Zo reken je het uit
hoogte (m) ≈ (T − Td) × 125
Veelgestelde vragen
Waarom is een lage wolkenbasis belangrijk voor tornado's?
Tornado's komen vaker voor als het condensatieniveau laag ligt, onder de 1000 à 1500 meter: de lucht onder de bui is dan vochtig en de koude uitstroom is minder sterk. Bij een hoge wolkenbasis geven buien juist vaker harde valwinden (downbursts).
Wat betekent een hoge wolkenbasis?
Een groot verschil tussen temperatuur en dauwpunt (droge lucht onderin) geeft een hoge basis. Regen verdampt dan onderweg, koelt de lucht af en dat kan zware windstoten geven.